De Farmer Case: een eerste beslissing over ontvankelijkheid

De ondernemingsrechtbank van Doornik heeft op woensdag 18 maart een bijzonder krachtige uitspraak gedaan in het kader van de Farmer Case! Een ietwat technische beslissing, maar we leggen ze voor jullie uit. Samen met Hugues en ook Marie, Loïca, Pauline en Emilie, de advocaten die deze zaak dragen, zijn we ontzettend blij met deze eerste stap!

Bekijk het persbericht

1. Aanhouding van de uitspraak

De pers berichtte vooral over de aanhouding van de uitspraak. Dat betekent dat de Belgische rechtbank wacht op de uitspraak in een ander proces tegen TotalEnergies, dat momenteel in Frankrijk loopt, voor ze zich uitspreekt. We pauzeren even, maar slechts voor een paar maanden: de rechtbank van Parijs, gevat door vier Franse ngo’s en de Stad Parijs tegen TotalEnergies, zal naar verwachting op 25 juni uitspraak doen.

De ondernemingsrechtbank van Doornik voegt eraan toe dat deze aanhouding niet mag worden uitgelegd als een afstand van bevoegdheid. De rechtbank "blijft volledig bevoegd voor het volledige geschil en behoudt haar volledige beoordelingsbevoegdheid, zowel in feite als in rechte". Kort gezegd: Doornik wacht op Parijs, maar zal er zich niet noodzakelijk bij aansluiten.

Over de grond van de zaak moet het dus nog even wachten. Maar op het vlak van de ontvankelijkheid boekt de Farmer Case hier een eerste overwinning.

2. Vragen over ontvankelijkheid

TotalEnergies heeft op allerlei manieren geprobeerd de Farmer Case niet-ontvankelijk te laten verklaren. Zonder succes: de ondernemingsrechtbank van Doornik heeft geen enkel argument van de oliemagnaat weerhouden.

De rechtbank heeft zich bevoegd verklaard om uitspraak te doen over de verantwoordelijkheid van TotalEnergies in de klimaatontregeling en de impact ervan op de boerderij van Hugues.
De rechtbank bevestigt dat in klimaatzaken getroffenen een rechtszaak kunnen aanspannen in hun eigen land, ook als de aangesproken multinational in het buitenland gevestigd is. Dit opent de deur voor andere klimaatgeschillen die de druk op fossiele energiegiganten om van koers te veranderen verder zullen verhogen.
De rechtbank erkent ook dat de landbouw rechtstreeks getroffen wordt door de klimaatcrisis, dat boer·inn·en eveneens slachtoffers zijn en dat justitie een rol heeft om de verantwoordelijken voor deze crisis ter verantwoording te roepen.
De rechter benadrukt bovendien dat de moedermaatschappij van TotalEnergies effectieve controle uitoefent over haar dochterondernemingen en in het bijzonder over de strategie voor energietransitie. Het hoofdkantoor van TotalEnergies probeerde zich te onttrekken aan zijn verantwoordelijkheid door te stellen dat het ging om koolwaterstofprojecten van de dochterondernemingen. Het argument "Zij, niet wij" overtuigde de rechtbank dus allerminst!

Hoe nu verder?

Duimen maar: over iets meer dan drie maanden, op 25 juni, valt de beslissing in Parijs. En als die positief uitvalt, versterkt dat onze argumentatie tegen TotalEnergies.

Op 9 september terug naar Doornik. De ondernemingsrechtbank brengt beide partijen samen — de advocaten van TotalEnergies en wij — om het verdere verloop van de procedure te bepalen. Nieuwe conclusies? Mogelijk. Een nieuwe zitting? Ook mogelijk.

Hoe dan ook geeft deze eerste beslissing ons nieuwe energie voor de volgende stappen. Samen met Hugues neemt het Farmer Case-team even op adem, om daarna vastberaden verder te gaan.

Bedankt voor jullie steun,

Voor The Farmer Case,
Hugues, de Liga voor Mensenrechten, FIAN en Greenpeace